THIÊN THẦN CÓ PHẨM TRẬT KHÔNG?

Có bao giờ bạn đã từng đặt câu hỏi rằng: “Thiên thần có phẩm trật không?”.

Khi nói về “thiên thần” , trong tầm thức chúng ta nghĩ ngay tới một người hiền lành, tốt bụng, mình toát ra vẻ trắng tinh chăng…? Vậy thiên thần là ai? Kinh Thánh cho chúng ta biết gì về các ngài?

Trong ngôn ngữ Tiếng Việt “thiên thần” là thần ở trên trời, là thiên sứ…ngoài ra chúng ta cũng có thể xét ở nhiều góc độ dựa trên nhiều yếu tố khác nhau tùy vào tôn giáo, văn hóa, góc nhìn… Trong tôn giáo, cụ thể Kitô giáo và Do thái giáo. “Thiên thần” là loài thiêng thiêng, không có thể xác, được ủy thác một trọng trách hay sứ vụ nào đó từ Thiên Chúa (x. GLHTCG các số 328-336)…Còn đối với văn hóa Phương Đông. Thiên thần gọi là thiên sứ từ trời cao, biểu tượng cho sự tốt lành….Chúng ta cũng hiểu “thiên thần” là người hiền lành, tốt bụng theo nghĩa biểu tượng…

Quay trở lại câu hỏi : “Thiên thần có phẩm trật không?” và Thánh Kinh cho chúng ta biết gì về thiên thần…?

Dựa theo các dữ kiện Thánh Kinh, chúng ta biết thiên thần thì có vô số loài, mỗi loài đại diện cho một ý nghĩa sứ vụ khác nhau, còn phẩm trật thì Kinh Thánh không nói tới, chúng ta chỉ biết một số loài được nhắc tới trong Kinh Thánh như: Khi tổ tông phạm tội ăn trái cấm, Thiên Chúa đặt các Kêrubim (thiên thần) để canh giữ (x. St 3,24; Ed 10,15-20). Ngoài ra Kinh Thánh còn nói tới các Xêraphim chầu trực và ca tụng Chúa không ngừng để làm cho Vinh quang Thiên Chúa tỏ rạng (x. Is 6, 2-6)…

Ở góc độ khác Kinh Thánh còn nhắc tới ba vị Tổng thiên thần mà Giáo Hội mừng lễ vào ngày 29/09 hằng năm. Ba vị này được ủy thác một vài sứ vụ quan trọng. Thiên thần Micael được nhắc tới như vị thiên sứ của sức mạnh, thủ lãnh oai hùng: “ Thời ấy, Micael sẽ đứng lên, Người là vị chỉ huy tối cao, là đấng vẫn thường che chở dân người” (x.Đn 12,1 hoặc Gđ câu 9; Kh 12,7-12). Người loan Tin mừng, truyền tin, sứ điệp không ai khác là thiên thần Gapriel, nổi bật khi truyền tin cho Đức Maria sẽ thụ thai Đức Giêsu hay trong thị kiến của ngôn sứ Đaniel (x.c Lc 1,26-38; Đn 9,22-23)…Còn thiên sứ Raphael được sai đến chỉ bảo cho ông Tôbia và bà Xara (x.Tb 12,15.18.20b)….

Còn ở cấp độ quen thuộc gần gũi với chúng ta  hơn đó là các thiên thần (angelus) bản mệnh hay còn gọi thiên thần hộ thủ mừng lễ vào ngày 02/10 là những vị thiên sứ được Thiên Chúa sai đến với mỗi người chúng ta để gìn giữ, bảo vệ chúng ta trên mọi nẻo đường (x.Xh 23,20-23)…

Từ các dữ kiện trong Kinh Thánh đã có một vị đan sĩ vô danh, mạo danh là Điônissiô trong cuốn sách nói về Phẩm trật thiên thần (De Caelesti Hierarchia) đã phân chia thành 9 Đẳng thiên thần như sau:

Thiên thần hộ thủ (angeli) là đẳng thấp nhất nhiệm vụ của các vị là bảo vệ và gìn giữ loài người trong đời sống hằng ngày. Tiếp theo một vài vị được ủy thác sứ vụ quan trọng hay còn gọi Tổng thiên thần (Micael, Gapriel, Raphael…). Cấp thứ 3 người ta hay gọi đùa là Bộ trưởng Bộ Dân tộc với tước Lãnh thần (Principatus) thống lãnh và điều khiển các dân tộc. Giao tranh với ma quỷ là Bộ trưởng Bộ Ngoại Giao với tước Đẳng Quyền thần (Potestates)…Cấp thứ 5 là Dũng lực (Virtutes) bởi dũng cảm thi hành những việc kì diệu. Chắc chắn sẽ có thần được Thượng đế giao quản trị vũ trụ và thần ấy mang danh Quản thần (Dominationes); 3 cấp cuối cùng nổi bật về trí hiểu, lòng mến, rạng ngời ánh sáng gồm: Bệ thần (Throni) là trí hiểu; sốt mến có lẽ không ai khác ngoài vị số 8 là Sêraphim và đẳng cuối cùng là Kêrubim rạng ngời ánh sáng.

Trên đây là những gì tác giả được tiếp cận ở nhiều nguồn thông tin. Ước mong những thông tin trong bài viết sẽ phần nào cung cấp cho quý độc giả một số thông tin về các thiên thần được nhắc tới trong Kinh Thánh.

Têrêsa Trần Thị Quỳnh

…………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..

Nguồn tham khảo:

• Kinh Thánh ấn bản 2011 của nhóm các giờ Kinh phụng vụ,
• Sách Giáo lý Hội Thánh Công Giáo
• Phan Tấn Thành Đàm đạo về Summa Theologiae của Thánh Tôma Aquino 2025
• Từ điển Tiếng Việt